Μαθαίνοντας τι είναι η Αξιολόγηση Ιατρικής Τεχνολογίας στο London School of Economics-Learning about Health Technology Assessment at the London School of Economics


Μαθαίνοντας τι είναι η Αξιολόγηση Ιατρικής Τεχνολογίας στο London School of Economics

Την   Δευτέρα, 13 Σεπτεμβρίου, βρέθηκα στο Λονδίνο με fellowship της ΕFNA-European Federation of Neurological  Associations  για να  παρακολουθήσω  το τριήμερο σεμινάριο που διοργάνωσε το London School  of Economics & Political Science σε συνεργασία με την EFNA με θέμα «ΗΤΑ-Ηealth Technology Assessment in Health Care Decision Making».

Το πολύ υψηλού επιπέδου σεμινάριο ήταν μια  εξαιρετική ευκαιρία  επιμόρφωσης εκπροσώπων οργανώσεων ασθενών, ασθενών  και ατόμων που ασχολούνται θεσμικά με την συνηγορία δικαιωμάτων των ασθενών.  To κτιριακό συγκρότημα τουΠανεπιστημίου βρίσκεται στο κέντρο του Λονδίνου στο Αldwych και θα  ομολογήσω ότι τη πρώτη μέρα πέρασα μπροστά  από το  καθορισμένο κτίριο,  αλλά δεν κατάλαβα ότι ήταν το  LSE, διότι τίποτε από τα γνωστά χαρακτηριστικά  Ελληνικών πανεπιστημίων δηλ. γκράφιτι στους τοίχους, σκουπίδια στο προαύλιο, τραπεζάκια παρατάξεων, κ.ά. δεν υποδείκνυε ότι  επρόκειτο για Πανεπιστήμιο.

Αντίθετα, θύμιζε γραφεία μεγάλης  εταιρείας.  Η είσοδος στο κτίριο για όλους ανεξαιρέτως, καθηγητές, φοιτητές, συμμετέχοντες σε σεμινάρια, επισκέπτες, γίνεται μόνον με την επίδειξη της σχετικής ταυτότητας με την οποία μπορείς επίσης να  αποκτήσεις ημερήσια πρόσβαση στο ασύρματο δίκτυο wi-fi του πανεπιστημίου.  Το τριόροφο πολύ μοντέρνο κτίριο αναπτύσσεται γύρω από το αίθριο του ισογείου με αίθουσες διδασκαλίας πλήρως εξοπλισμένες με οπτικο-ακουστικά, αίθουσες συναντήσεων, βιβλιοθήκη και αίθουσα ηλ. υπολογιστών στους ορόφους.

Μου έκανε επίσης  εντύπωση η άκρα ησυχία στο κτίριο, οι φοιτητές δεν φωνασκούν, δεν τρέχουν στους διαδρόμους, στη μικρή ανοικτή καφετέρια στο 2ο επίπεδο δεν καπνίζουν, μιλούν σιγά μεταξύ τους, σχεδόν δεν ακούγονται…. Δύσκολα ξεχωρίζεις τους καθηγητές και τους διδάκτορες από τους φοιτητές, προσηνείς, ευγενικοί, κατατοπιστικοί. Γενικά, το περιβάλλον ωθεί στη  μελέτη,  την έρευνα και την ανταλλαγή απόψεων, και πολύ ζήλεψα που δεν είμαι πια φοιτήτρια.

Στο σεμινάριο συμμετείχαν 31 άτομα αλλά είμαστε ελάχιστοι, τέσσερις μόνον, που είχαμε προηγούμενη γνώση του αντικειμένου. Το Health Technology Assessment (ΗΤΑ) ή στη γλώσσα μας «Αξιολόγηση Ιατρικής Τεχνολογίας» (ΑΙΤ) είναι ένας τομέας που είχε απασχολήσει μέχρι σήμερα ελάχιστα τους ασθενείς και  τις  οργανώσεις  τους σε όλη την Ευρώπη, είτε διότι δεν τον γνώριζαν, είτε διότι οι περισσότεροι θεωρούν εσφαλμένα ότι η Αξιόλογηση Ιατρικής Τεχνολογίας (AIT) δεν αφορά τους ασθενείς, διότι  είναι επιστημονικό θέμα. 

Η πρώτη επαφή μου με τον τομέα ΑΙΤ έγινε πέρυσι στο ετήσιο σεμινάριο της ΕCPC-European Cancer Patient Coalition  (4th ECPC Masterclass on Cancer Patient Advocacy) που είχε για πρώτη φορά εντάξει στο πρόγραμμα ενότητα με θέμα «Οικονομικά  της Υγείας  και Τιμολόγηση Φαρμάκων” με πολύ αξιόλογους ομιλητές.  Αναφέρω εδώ για όσους ενδιαφέρονται να  μάθουν περισσότερα

Η ενότητα αυτή είχε μεγάλη επιτυχία κυρίως ακούγοντας το παράδειγμα Αγγλικών οργανώσεων ασθενών που είχαν πετύχει πολύ σημαντικές νίκες, επιτυγχάνοντας την έγκριση φαρμάκων που ήταν  απαραίτητα για τη θεραπεία απο τις συγκεκριμένες ασθένειες και τα οποία αρχικά είχαν απορριφθεί είτε ως πολύ ακριβά ή ως αφορώντα πολύ λίγους ασθενείς και με μικρή αποτελεσματικότητα. Μετά την επιστροφή μου, μελέτησα περισσότερο για το συγκεκριμένο τομέα, ερεύνησα το πως γίνεται  στη χώρα μας η αξιολόγηση ιατρικής τεχνολογίας και προσπάθησα να μεταφέρω τις γνώσεις αυτές στους συναδέλφους μου στην οργάνωση ασθενών.

Οι εισηγητές του σεμιναρίου  ήταν  όλοι αυθεντίες στο τομέα τους, οι εισηγήσεις τους προκαλούσαν συνεχείς ερωτήσεις και συζητήσεις, τις οποίες κατηύθυνε αποτελεσματικά και διακριτικά, ο Καθ. κος Π. Καναβός.

 Το σεμινάριο άνοιξε  ο Πρόεδρος του ΝΙCE-National Institute for Health and Clinical Excellence Sir Michael Rawlins, που μας ανέπτυξε το ρόλο του NICE και τους περιορισμούς τους οποίους θέτει στις αρχές ΑΙΤ ο προϋπολογισμός για την υγεία καθώς και οι απαιτήσεις των κυβερνήσεων για μείωση του κόστους παροχής δημόσιων πηρεσιών υγείας. Παρακίνησε δε τους ασθενείς να μήν αδρανούν αλλά να διεκδικούν τα δικαιώματά  τους για ασφαλείς και αποτελεσματικές υπηρεσίες υγείας.

 O Kαθ. κος Πάνος Καναβός στην πρώτη του εισήγηση «Health Technology, Value of (medical) Innovation, Pricing and Rembursement» έθεσε τα βασικά θέματα που θα  κάλυπτε το σεμινάριο όπως το περιβάλλον στο  οποίο ασκείται η ΑΙΤ, τη διαχρονική συμβολή της ιατρικής τεχνολογίας, την αξία της καινοτομίας στην παροχή υπηρεσιών υγείας, τον ρόλο της τιμολόγησης και των συστημάτων κάλυψης κόστους των υπηρεσιών υγείας, τις διαφορετικές προσεγγίσεις κατά την αξιολόγηση της ιατρικής τεχνολογίας  στην Ευρώπη.

 O κος David Mc Daid, Research Fellow in Health Policy and Health Economics at LSE Health and Social Care, στην εισήγησή του με θέμα  «Outcomes, Costs and Economic Evaluation» ανέλυσε τη σημασία και την επιρροή των αναμενόμενων ιατρικών αποτελεσμάτων μιας ιατρικής πράξης και του κόστους της στην οικονομική αξιολόγηση.  Με συγκεκριμένα παραδείγματα από διάφορες χώρες μάς παρουσίασε παραστατικά την οικονομική αξιολόγηση ιατρικών πράξεων όπως το άμεσο και το έμμεσο κόστος της οστεοαρθρίτιδας στην Ιταλία και της νεανικής αρθρίτιδας στην Γερμανία.  

 Σύμφωνα  με τον κο ΜcDaid, η οικονομική ανάλυση έχει σημαντικό  ρόλο  στην διαδικασία λήψης αποφάσεων, διότι έχει την δυνατότητα να προσδιορίσει την άριστη κατανομή πόρων σε ανεπάρκεια.  Εν τούτοις,  η οικονομική ανάλυση δεν  είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθεί να συσχετισθεί με παράγοντες όπως η ισότητα, η δικαιοσύνη, οι πολιτικές αντιλήψεις, κ.ά. Τόνισε ότι η οικονομική αξιολόγηση δεν σκοπεύει στην περικοπή δαπανών αλλά στη μεγιστοποίηση των αποτελεσμάτων από  τους διαθέσιμους  πόρους.

 Συμπερασματικά, η οικονομική αξιολόγηση απαιτεί την συλλογή δεδομένων  από τον τομέα υγείας αλλά και  εκτός αυτού, για την  αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων, δεδομένου ότι είναι δυνατόν να υπάρξουν πολλά δυνητικά  αποτελέσματα. Μπορεί να αποτελέσει ένα ισχυρό επιχείρημα για την επένδυση σε παρεμβάσεις στο τομέα υγείας.

Η δεύτερη παρουσίαση του Καθ. κου Π.Καναβού,  με θέμα «Understanding the HTA process: A European perspective» αφορούσε την αξιολόγηση ιατρικής τεχνολογίας στην Ε.Ε., τον ρόλο της στην εισαγωγή καινοτομίας στην  ιατρική περίθαλψη και στη χρηματοδότηση.  Παρουσίασε τους οργανισμούς ΑΙΤ στην Ε.Ε., τον τρόπο διοίκησης και το αντικείμενό τους και δυστυχώς η Ελλάδα είναι μια από τις ελάχιστες χώρες που δεν διαθέτουν αρχή ΑΙΤ.

 O Kαθ. κος Ηλίας Μόσιαλος  μας μίλησε για «Performance measurement in health care» και αναφέρθηκε στους διαφορετικούς στόχους που έχει η μέτρηση της απόδοσης για τις διάφορες ομάδες εμπλεκομένων, π.χ. για  τους χρήστες των υπηρεσιών υγείας σημαίνει  περισσότερες επιλογές για τους ασθενείς και ενδυνάμωση, για τους επαγγε λματίες υγείας την επιδίωξη  βελτίωσης της επίδοσης, για τους πολιτικούς την εξασφάλιση πολιτικού ελέγχου στο σύστημα υγείας, για τους πολίτες την καλίτερη ποιότητα για τα χρήματα που πληρώνουν και διαφάνεια, για τις ρυθμιστικές αρχές, ότι μεσολαβούν ώς εμπειρογνώμονες για  λογαριασμό των πολιτών.

 Η 3η παρουσίαση του κου  Π. Καναβού αφορούσε τη διαδικασία λήψης  απόφασης για  μια συγκεκριμένη ιατρική διαδικασία δηλ. την αγγειογραφία της στεφανιαίας αρτηρίας πρίν την αντικατάσταση της αορτικής βαλβίδας και κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον  της τάξης διότι συμμετείχαμε στην λήψη απόφασης δηλ. άν θα εγκρίναμε ή όχι το στεφανιογράφημα, τι θα κέρδιζε ο ασθενής και πόσο θα κόστιζε ή επέμβαση.

 Βρήκαμε εξαιρετικά ενδιαφέρουσα την παρουσίαση της κας Jean Mossman, “Understanding how patient  groups can be involved in HTA” που εξήγησε γιατί η συμμετοχή των ασθενών στην ΑΙΤ είναι σημαντική και μας παρουσίασε τον Οδηγό ΑΙΤ για Ασθενείς.  Από τις επαφές που είχε με Ευρωπαϊκέ ς οργανώσεις ασθενών αποδείχθηκε ότι δεν κατανοούν την ΑΙΤ και ότι θεωρούν ότι οι θεραπείες πρέπει να είναι διαθέσιμες χωρίς το κόστος να είναι ανασταλτικός παράγων. Aπό την άλλη πλευρά ο οργανισμός NICE  ανέφερε ότι οι οργανώσεις ασθενών δεν είναι καλά προετοιμασμένες όταν παρίστανται σε επιτροπές ενστάσεων, οι δε Ευρωπαϊκές  οργανώσεις  ασθενών ισχυρίζονται ότι η φωνή τους δεν ακούγεται στη λήψη αποφάσεων για την πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας.

Το κενό ενημέρωσης των ασθενών και  των οργανώσεών τους έρχεται να καλύψει ο οδηγός «Understanding Healthcare Technology Assessment” που αναλύει πώς οι ασθενείς και οι πολίτες μπορούν να συμμετάσχουν στις αποφάσεις που αφορούν το ποιά οφείλει να είναι η παρεχόμενη ιατρική περίθαλψη. Ο οδηγός είναι επίσης ένα σημαντικό εργαλείο για την ευαισθητοποίηση του πληθυσμού για τις  ανάγκες των ασθενών αλλά και το πώς αποφασίζεται το είδος, η ποιότητα και το κόστος της δημόσιας ιατρικής περίθαλψης.

O γιατρός αλλά και ασθενής, Albert Jovell, με γλαφυρό και κατανοητό τρόπο («Health Technology Assessment: A PatientDoc Alternative View”), μας ανέλυσε το ρόλο της ΑΙΤ ,τονίζοντας ότι στις δημοκρατικές κοινωνίες όπως αυτές  της Ε.Ε. , όλοι οι εμπλεκόμενοι στην ΑΙΤ θα πρέπει να συμμετέχουν ισότιμα στις διαδικασίες , δεδομένου ότι η υγεία είναι ανθρώπινο δικαίωμα και ότι η καινοτομία αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο της Ευρωπαϊκής οικονομίας.

Η ΑΙΤ δεν εξυπηρετεί σήμερα τους στόχους της διότι βασίζεται κυρίως σε μεθόδους  (1995 EURASSES  to 2010 EUnetHTA), ενώ σ΄αυτή προσβλέπουν κυρίως ως μέθοδο περιορισμού του κόστους υγείας. Οι  μέθοδοι όμως δεν αντανακλούν τη σημερινή πραγματικότητα όπου η γνώση υστερεί των αναγκών, η γνώση υστερεί της τεχνολογίας, και οι ιδανικές συνθήκες ζωής είναι πίσω από τις πραγματικές, ενώ η ΑΙΤ όφειλε να ενσωματώνει τις απόψεις και τις εμπειρίες των ασθενών.

Στη συνέχεια αναφέρθηκε με συγκεκριμένα απλά παραδείγματα από την κλινική του εμπειρία, στο τρόπο που σκέφτονται οι γιατροί και οι ασθενείς τους που πολλές φορές εννοούν τελείως διαφορετικά πράγματα… Εκλεισε την παρουσίασή του λέγοντας ότι η ΑΙΤ αντί να εστιάζει στα αποτέλεσματα της ιατρικής τεχνολογίας για τους ασθενείς εστιάζει σε μεθόδους αξιολόγησης, και ότι τα αποτελέσματα αυτά θα πρέπει να αξιολογούνται  από την πλευρά των ασθενών, κατανοώντας τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν, διότι οι ασθενείς έχουν την εμπειρία της ασθένειας και της χρήσης της ιατρικής τεχνολογίας που δεν έχουν οι αξιολογητές, που περιορίζουν την ΑΙΤ μόνον σε επίπεδο κυβέρνησης.

To τελευταίο πάνελ με όλους τους ομιλητές της τελευταίας ημέρας ήταν εξαιρετικά ενδιαφέρον διότι μας δόθηκε η ευκαιρία, χωρίς πίεση χρόνου, να θέσουμε ερωτήσεις, να πάρουμε απαντήσεις, να ακούσουμε τοποθετήσεις σε πολύ ενδιαφέροντα θέματα όπως η κατάρτιση των ασθενών και των εκπροσώπων τους σε θέματα ΑΙΤ, της οποίας ένθερμη υποστηρίκτρια είναι η δραστήρια και πολύ έμπειρη patient advocate, κα Μary Baker, Πρόεδρος της ΕFNA.

Μάθαμε πολλά και σημαντικά παράγματα από τους εκπροσώπους των μεγάλων οργανώσεων όπως η κα Μary Baker, Πρόεδρος της ΕFNA, που σθεναρά υποστηρίζει τη συμμετοχή των ασθενών (και βέβαια την προηγούμενη εκπαίδευσή τους γι’αυτό) στους φορείς ΑΙΤ,  αλλά την παροχή υποστήριξης στα μέλη των οργανώσεων ασθενών όταν έχουν να παραστούν στις υγειονομικές επιτροπές ΑΙΤ για να υποστηρίξουν αίτημά τους για έγκριση απαραίτητης για την υγεία τους ΑΙΤ.

 Η κα Baker υποστηρίζει σθεναρά την κατάρτιση των ασθενών, διότι μόνον οι ενημερωμένοι ασθενείς θα είναι σε θέση να διεκδικήσουν με επιχειρήματα τις θεραπείες που τους χρειάζονται  και να διεκδικήσουν θέση στους φορείς και τις επιτροπές ΑΙΤ. Εξ άλλου, θεωρεί ότι σήμερα οι διοικήσεις και τα μέλη των οργανώσεων ασθενών οφείλουν να επιμορφώνονται σε θέματα της ασθένειας την οποία υπηρετούν αλλά και σε γενικά θέματα διοίκησης μη κερδοσκοπικών οργανώσεων. . Επειδή βέβαια η εκπαίδευση των στελεχών των οργανώσεων ασθενών οφείλει να είναι μια συνεχής διαδικασία επιμόρφωσης, όχι μια έκτακτη συμμετοχή σε ένα συνέδριο ή ένα σεμινάριο, η επιδίωξή της κα Baker είναι η δημιουργία μιας ακαδημίας ασθενών – Patient Academy – όπου οι εκπρόσωποι των οργανώσεων ασθενών θα καταρτίζονται σε θέματα πολιτικών υγείας, οικονομικών της υγείας, διοίκησης, βιο-ηθικής, κ.ά. που είναι απαραίτητα ώστε να μπορούν να ασκούν καλίτερα το έργο τους και να έχουν εφοδιασθεί με τις απαραίτητες γνώσεις για τη διεκδίκηση των δικαιωμάτων τους και ενεργού συμμετοχής στα κέντρα λήψης αποφάσεων.

 Πέρα από τις γνώσεις που πήραμε, η συμμετοχή στο σεμινάριο μας έδωσε την ευκαιρία στα διαλείμματα και το βράδυ στο φαγητό να συζητήσουμε το άν και  πως εφαρμόζεται στις χώρες της  Ευρώπης η αξιολόγηση της ιατρικής τεχνολογίας, άν οι οργανώσεις ασθενών συμμετέχουν και πόσο στους αρμόδιους φορείς, άν οι ασθενείς και οι πολίτες γενικά στις χώρες τους είναι ενημερωμένοι για τη σημασία, τις διαδικασίες και τις επιπτώσεις της ΑΙΤ στην υγεία και το πορτοφόλι τους. Οι συζητήσεις αυτές που συμπλήρωναν το εκπαιδευτικό μέρος του προγράμματος είχαν μεγάλη αξία όχι μόνον διότι μας έδωσαν πληροφορίες από διάφορες Ευρωπαϊκές χώρες αλλά και διότι προέρχονταν από εκπροσώπους μικρών και μεγάλων οργανώσεων διαφόρων ασθενειών, από αμοιβόμενο προσωπικό αλλά και πολύ περισσότερους εθελοντές.

 Τέλος, δεν έχω παρά να συστήσω να διαβάσετε προσεκτικά τις παρουσιάσεις που έχω επισυνάψει, άν και η ανάγνωση δεν υποκαθιστά το ζωντανό λόγο και την ανταλλαγή απόψεων

Comments
4 Responses to “Μαθαίνοντας τι είναι η Αξιολόγηση Ιατρικής Τεχνολογίας στο London School of Economics-Learning about Health Technology Assessment at the London School of Economics”
Trackbacks
Check out what others are saying...
  1. […] έχω μιλήσει αρκετές φορές για το Σεμινάριο Αξιολόγησης Ιατρικής Τεχνολογίας που παρακολούθησα ως υπότροφος, στην Ακαδημία Ασθενών […]

    Μου αρέσει!

  2. […] έχω μιλήσει αρκετές φορές για το Σεμινάριο Αξιολόγησης Ιατρικής Τεχνολογίας που παρακολούθησα ως υπότροφος, στην Ακαδημία Ασθενών […]

    Μου αρέσει!



Σχολιάστε

Συνδεθείτε για να δημοσιεύσετε το σχόλιο σας:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Conference Blog

44th Annual Conference of the Society for Academic Primary Care • July 2015 • University of Oxford

One Health of a Life

Bringing patient realities to medical & health research

EAPC Blog

The Blog of the European Association of Palliative Care (onlus)

Minimally Disruptive Medicine

Effective care that fits!

Gray Connections

Perspectives on Lung Cancer, Brain Science, and Other Stuff

Π.Ε.Φ.Ν.Ι.

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΙΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΙΔΡΥΜΑΤΩΝ

Corporate Rebels United

Movement to unite corporate rebels worldwide to ensure that true change happens virally

STweM

Healthcare is getting better

Health Care Social Media

Monitoring The Pulse Of Health Care Social Media

CancerGeek

Challenging the Status Quo in Healthcare and Industry

Health and Social Care

Research and policy analysis in health and social care

Fortune

Fortune 500 Daily & Breaking Business News

hcldr

Healthcare Leadership Blog

TechCrunch

Startup and Technology News

social for the people

government social media training

Αρέσει σε %d bloggers: